تاجریزی سیاه که با نام علمی Solanum nigrum شناخته میشود، گیاهی علفی و یکساله از خانواده بادمجانیان (Solanaceae) است. این گیاه به ارتفاع ۱۰ تا ۶۰ سانتیمتر رشد میکند و ساقهای منشعب دارد. تاجریزی سیاه بهعنوان یک گیاه بومی استرالیا و نیوزلند، در مناطق معتدل دنیا مانند اروپا، آسیا، هند و برخی دیگر از کشورهای جهان به شکل پراکنده انتشار یافته است. در ایران نیز این گیاه در استانهای شمالی، فارس، آذربایجان شرقی و غربی و سیستان و بلوچستان دیده میشود و اغلب بهصورت علف هرز در مزارع، باغها و باغچهها رشد میکند. تاجریزی سیاه دو مرحله رشد دارد؛ در مرحله اول به نور و آب فراوان نیاز دارد و در مرحله دوم نسبت به خشکی متحملتر است.
این گیاه، گلهای کوچک سفیدرنگ و میوههایی کروی، آبدار و سیاهرنگ دارد که شباهت بسیاری به گوجهفرنگی اما به اندازه حبههای انگور دارد. میوهها ابتدا سبزرنگ هستند ولی با گذشت زمان قرمز و سپس سیاه شده و خواص دارویی نسبت داده میشود. پیکر رویشی این گیاه در شرایط اقلیمی مناسب، ماده مؤثرهای تولید میکند که از نظر دارویی اهمیت دارد. تاجریزی سیاه گرما را ترجیح میدهد و نسبت به سرمای شدید مقاومت بالایی ندارد و در صورت مواجهه با خشکیهای طولانی دچار ریزش میوهها میشود و رشد گیاه متوقف میگردد.
مشخصات ظاهری تاجریزی سیاه
تاجریزی سیاه گیاهی علفی و یکساله است که ارتفاع آن معمولاً بین ۱۵ تا ۶۰ سانتیمتر متغیر است. ساقههای منشعب این گیاه بدون کرک بوده یا گاهی دارای کرکهای غدهدار پراکنده هستند. برگهای آن سبز تیره، بیضیشکل و دندانهدار بوده و طول برگها بین ۴ تا ۱۰ سانتیمتر و عرض آنها ۲.۵ تا ۷ سانتیمتر است. برگها دارای حاشیه دندانههای نامنظم هستند و شکل تخممرغی یا مثلثی دارند. دمبرگها به طول ۸ تا ۴۰ میلیمتر بوده و با کرکهای خوابیده پوشیده شدهاند.
گلآذین این گیاه بهصورت دیهیمی یا خوشهای بوده و هر گلآذین دارای ۳ تا ۱۰ گل است. گلها کوچک و سفیدرنگ با قطر ۵ تا ۱۰ میلیمتر هستند و پنج گلبرگ مثلثی شکل دارند. میوهها کروی به شکل سته هستند و قطر آنها حدود ۸ تا ۱۰ میلیمتر است. این میوهها در ابتدا سبز بوده و سپس رنگ آنها به قرمز و در نهایت سیاه تغییر میکند. دانههای درون میوه کوچک و سطحی مشبک دارند. میوهها طعم تلخ و ناپسند داشته و کاربرد عمدهای در چرخه رشد گیاه دارند.
طرز کاشت بذر تاجریزی سیاه
برای کاشت بذر تاجریزی سیاه، مراحل زیر را دنبال کنید:
- آمادهسازی بذرها: ابتدا بذرهای کوچک تاجریزی سیاه را به مدتیک روز در آب ولرم خیس کنید تا برای کاشت آماده شوند.
- تهیه بستر کاشت: خاک مناسب شامل ترکیبی از خاک سبک، شن و مواد آلی فراهم کنید و از زهکشی مناسب اطمینان حاصل کنید.
- کاشت بذرها: بذرها را در عمق استاندارد کاشت (۱ تا ۲ سانتیمتر) قرار داده و روی آن را با لایه نازکی از خاک بپوشانید.
- آبیاری: خاک باید در طول کاشت و جوانهزنی مرطوب نگه داشته شود اما از غرقابی شدن آن جلوگیری شود.
- بذرها معمولاً بین۶ تا ۱۴ روز جوانه میزنند. در این مدت به نور کافی و دمای مطلوب نیاز دارند.
اطلاعات کاشت تاجریزی سیاه
برای کاشت موفق تاجریزی سیاه، به شرایط زیر توجه کنید:
- زمان کاشت بذر: بهترین زمان برای کاشت تاجریزی سیاه، اوایل بهار (اسفند یا فروردین) و همچنین اواخر تابستان (مرداد ماه) است. در این فصول هیچ خطری از نظر دمای پایین وجود ندارد و شرایط مناسبی برای رشد گیاه فراهم است.
- عمق کاشت بذر: بذرهای تاجریزی سیاه باید در عمق ۱ تا ۲ سانتیمتر از سطح خاک قرار داده شوند که امکان جوانهزنی سریع فراهم شود.
- خاک مناسب رشد: خاک مناسب برای رشد تاجریزی سیاه سبک یا متوسط بافت و غنی از مواد غذایی است. خاک باغچه با زهکشی مناسب و ترکیبات آلی فراوان برای رشد سالم گیاه بسیار مناسب بوده و از انباشتن آب در نزدیک ریشه باید اجتناب شود.
- مقدار آبدهی: تاجریزی سیاه نیازمند آبیاری منظم است و خاک باید کمی مرطوب نگه داشته شود. در مرحله اول رشد، این گیاه به آب بیشتری نیاز دارد. خشکی طولانی مدت موجب ریزش میوهها و کاهش عملکرد گیاه میشود. در مرحله دوم رشد، گیاه تا حدی متحمل خشکی خواهد بود. بارندگی سالانه مناسب برای تاجریزی سیاه، ۶۰۰ تا ۷۰۰ میلیمتر است.
- نور مورد نیاز: تاجریزی سیاه به نور زیاد و مستقیم خورشید نیاز دارد و در شرایط آفتابی عملکرد بالایی دارد. گیاه در دوره رویش برای رشد مطلوب به ۱۰۰۰ تا ۱۵۰۰ ساعت روشنایی نیاز دارد. نور کافی موجب افزایش تعداد میوهها و کیفیت محصول نهایی این گیاه میگردد.











نقد و بررسیها
پاک کردن فیلترهنوز بررسیای ثبت نشده است.