آموزش باغبانی

نحوه کاشت و برداشت گیاه کلزا

نحوه کاشت و برداشت کلزا

تهیه بستر بذر یکی از شرایط اصلی در موقعیت زراعت کلزا در کلیه­ ی مناطق محسوب می­شود. بذر لغزنده و کوچک کلزا برای حصول جوانه­ زنی سریع و رشد مناسب گیاهچه، باید در بستر مرطوب، گرم و تهویه­ دار کاشت شود. عملیات خاک­ ورزی، شخم عمیق، دیسک و ماله را شامل می­شود.

بعد از شخم عمیق برای از بین بردن کلوخ­های خاک دوبار دیسک عمود بر هم ضروری است. به منظور احتراز از ایجاد حالت غرقابی در خاک، خارج کردن آب به وسیله زه­کشی بهترین روش محسوب می­شود. در اطراف مزرعه، وجود زه­کش فرعی 25 تا 30 و عرض آن 30 تا 40 سانتی­متر باید باشد.

کشت کلزا:

به دلیل نبود ماشین آلات مخصوص کاشت کلزا در بسیاری از مناطق کشور، ترجیح داده می­شود تا از ماشین­ های کاشت غلات برای این منظور استفاده شود. یکی از ماشین­ها خطی کار غلات است. در برخی از مناطق از بذرهای پنوماتیک نیز استفاده می­شود. ردیف کارهایی با اتصال 3 نقطه هستند که جلوگیری می­کند.

مقاومت کلزا در بابر سرما در مرحله 10-8 برگی روزت به حداکثر می­رسد. در این مرحله، اگر مزرعه پوشش برف داشته باشد دمای تا 20- و در نبود پوشش برفی تا دمای 15- درجه سانتی­گراد را به مدت کوتاهی تحمل می­کند. دارا بودن تیپ­های بهاره، پاییزه و حد واسط امکان کاشت این گیاه را در شرایط اقلیمی مختلف فراهم می­شازد.

خشکی در مرحله جوانه ­زنی گیاه کلزا مانع از آماس بذر می­شود. این امر سبز شدن را به تعویق می­ اندازد و پیامدهای زیانباری را برای رشد بعدی گیاه می­تواند به همراه داشته باشد. حساسیت مسأله زمانی به اوج می­گیرد که آب کافی برای شروع جوانه­ زنی وجود داشته باشد، ولی گیاهچه جوان، با کمبود آب مواجه شود.

در این حالت، سبز یکنواخت در مزرعه به دست نمی­ آید و باید واکاری انجام شود. بعد از جذب آب، دمای خاک عامل اصلی کنترل جوانه ­زنی به شمار می­آید. B.rapa در مقایسه با B.napus در دمای 7 درجه­ ی سانتی­گراد و یا پایین­تر و در دمای 25 درجه­ ی سانتی­گراد و یا بالاتر جوانه­ زنی کم­تری دارد.

ارقام B.rapa در دماهای 25-20 درجه­ ی سانتی­گراد حداقل 90 درصد جوانه ­زنی دراند. در صورتی که در دمای 3 و 2 درجه سانتی­گراد مقدار جوانه ­زنی به ترتیب 34 و 67 درصد کاهش می­یابد. طول دوره جوانه ­زنی بسته به دما متغییر است و در دمای 2 درجه در مدت 11 تا 14 روز و در دمای 25-21 درجه­ی سانتی­گراد در مدت 2 روز جوانه می­زند.

دمای مناسب برای جوانه­ زنی و سبز شدن بذر 25 درجه سانتی­گراد است. اگر دما از 16 تا 20 درجه سانتی­گراد باشد سبز شدن در طول 3 تا 5 روز پس از کاشت صورت می­گیرد. در دمای 12 درجه سانتی­گراد به 7 ال 8 روز، در 8 درجه سانتی­گراد به بیش­تر از 10 روز و در دماهای زیر 5 درجه سانتی­گراد به بیش­تر از 20 روز برای سبز شدن نیاز دارد.

برگ های گیاه کلزا

برگ های گیاه کلزا

تشکیل آغازه ­های برگ و گل کلزا:

نقطه رویش یا نوک ساقه گیاه در قالب آرایش مارپیچی یا فیلوتاکسی با زاویه ­ای در حدود 130 درجه در بین برگ­ها، آغازه ­های برگ را تولید می­کند. سرعت آغازیدن در مقایسه با سرعت ظهور برگ سریع­تر است. بنابراین آغازه­ های برگ در حول نقطه رویش تجمع پیدا می­کنند. ارقام پاییزه قبل از وقوع آغاز گل آذین، در کاشت دیر هنگام حدود 12 برگ و در کاشت زودهنگام حدود 30 برگ تولید می­کنند. هر آغازه برگ توان ایجاد یک مریستم در کنار خود را دارد. به محض این که نیازهای بهاره ­سازی با فتوپریودی تامین شد، نخستین علامت آغازش گل­ها، یعنی متورم شدن کناره یکی از طرح­های اولیه گل در نوک ساقه به وقوع خواهد پیوست.

طرح­های اولیه بعدی از مریستم­های کناری به وجود می­آیند و گل­های ساقه اصلی یا خوشه را تشکیل می­­دهند. در حالی که جوانه­ های گل ساقه اصلی در حال شکل­گیری هستند، جوانه­ های کناری زیر آن­ها توسعه می یابند و به طور پی­ در پی شاخه­ های اولیه را در جهت رو به پایین ایجاد می­کنند. در نوک ساقه اصلی، نموگل در جهت رو به بالا ادامه می­یابد. کاسبرگ­های هر جوانه قابل رویت می­شوند و سپس دمگل­ها به وجود می­ آیند.

رشد غلاف و بذر کلزا:

طی چند روز بعد از گرده­ افشانی، رشد سریع غلاف از نظر طولی و وزنی آغاز می­شود. در صورتی که آغاز رشد سریع بذر در حدود 20 روز تاخیر دارد به طوری که قبل از شروع رشد سریع بذر، غلاف­ها تا حدودی رشد طولی خود را به اتمام می­رسانند و وقتی که دیواره­ های غلاف به حداکثر اندازه و وزن خود رسیدند، دانه فقط به 35 درصد وزن خشک نهایی خود می-رسد. بعد از شروع دوره­ ی آب کشیدیگی دانه در 50 روز بعد از گرده­ افشانی، افزایش وزن خشک دیواره غلاف متوقف می­شود. در حالی که 42 درصد افزایش وزن خشک بذر در طی 50 تا 75 روز بعد از گرده ­افشانی اتفاق می­افتد.

به هنگام آغاز رشد سریع غلاف، تجمع وزن خشک ساقه و شاخه ­ها به حداکثر  خود نزدیک می­شود. در این هنگام شاخص سطح برگ نیز در حال کاهش سرع خواهد یود بدین ترتیب یک توالی مشخص رشد وجود دارد که در آن رشد برگ، رشد ساقه، رشد دیواره غلاف و سرانجام رشد بذر، دنبال می­شود. میزان روغن کلزا تا 40 روز پس از گرده ­افشانی سیر صعودی دارد و پس از آن با تغییر جزیی و نامحسوس در یک میزان ثابت باقی می­ماند. وزن ماده­ ی خشک نیز تا حدودی روندی مشابه با آن دارد، با این تفاوت که در حدود 50 روز پس از گرده ­افشانی میزان آن به حداکثر می­رسد.

مرحله طویل شدن ساقه، گلدهی و گرده ­افشانی کلزا:

طول دوره طویل شدن ساقه از آغازش گل آذین تا گلدهی ممکن است از نظر عملکرد نهایی مهم­تر از دوره قبل تا آغازش باشد. در مرحله طویل شدن ساقه(خروج از رشد روزت)، به احتمال زیاد الگوی تخصیص مواد فتوسنتزی تحت تاثیر کنترل هورمونی تغییر می­کند. تورلینگ و ویجندارداس متعقدند که طول این دوره­ ها را می­توان با استفاده از فتوپریود تغییر داد و یک دوره طولانی ­تری را برای طویل­تر شدن ساقه­ ای با تولید غلاف بیش­تر و گل آذین بزرگ­تر ایجاد کرد. در مرحله گلدهی و اوایل غلاف­ بندی تاثیر سو ناشی از کم­بود آب حداکثر است و موجب کاهش فوق­ العاده­ی تعداد غلاف، دانه­ بندی، کوچک­تر ماندن دانه و کاهش درصد روغن می­شود.

ریشه کلزا:

کلزا دارای ریشه اصلی و بلندی است که در شرایط مناسب تا عمق 80 سانتی­متری خاک و حتی بیش­تر نیز نفوذ می­کند. هم­چننی، ریشه­ های جانبی متعددی در قسمت بالای ریشه اصلی ایجاد می­شود که قادر به عبور از طبقات غیر قابل نفوذ خاک نیستند و  اهمیت کم­تری دارند. وجود سیستم ریشه ­ای مستقیم و توسعه یافته آن، موجب مقاومت به خشکی در این گیاه گشته است. در شرایط خشکی، سیستم ریشه ثانویه به شکل ریشه­ های کوتاه غده ­ای درمی ­آیند و پس از فراهم شدن رطوبت به طور طبیعی طویل می­شوند.

ساقه کلزا:

مقطع ساقه گرد و توپر است که با افزایش تعداد ساقه در یک بوته، از قطر آن کاسته می­شود. کلزا دارای یک ساقه ­ی اصلی و تا حدودی مدور است که پس از به گل نشستن ساقه اصلی، رشد ساقه فرعی آغاز و تعداد زیادی شاخه­ ی فرعی از آن منشعب می­شود. تشکیل ساقه ­های فرعی علاوه بر نوع رقم، به تراکم بوته ­ها و وجود مواد غذایی کافی در خاک نیز بستگی دارد.

برگ کلزا:

برگ­های آن در مراحل اولیه رشد و مرحله روزت، بیضی شکل، متناوب و دارای دمبرگی با بریدگی­های عمیق در قاعده برگ است، ولی درمراحل بعدی برگ­ها نوک تیز می­شوند و تا حدودی به ساقه می­چسبند. برگ­های اصلی به رنگ سبز زیتونی و بدون دمبرگ هستند. تعداد برگ­ها در ساقه اصلی در ارقام بهاره در حدود 14-12 عدد و در ارقام پاییزه به بیش­تر از 40 عدد می­رسد. تفاوت مهم ظاهری منداب و کلزا در این است که برگ­های منداب دارای بریدگی­های عمیق­تری در مقایسه با کلزا است.

میوه گیاه کلزا

میوه گیاه کلزا

گل کلزا:

گل آذین کلزا خوشه بلندی است که در انتهای ساقه اصلی و شاخه­ ها قرار دارند. شکوفایی گل­ها از پایین به بالای بوته تداوم می­یابد. گل­ها بی­ رنگ، سفید یا زرد رنگ هستند، بالاترین شاخه فرعی، کمی پس از ساقه اصلی گل می­دهد. در کلزا مادگی قبل از شکفتن گل و گرده افشانی، آماده باروری می­شود.

گل­ها بیش­تر خودبارور هستند. میزان خودباروری در آن به بیش­تر از 70 درصد ودرصد درگباروری به 30 درصد می­رسد. رنگ زرد گلبرگ­ها و شهد فراوانی که در گل­ها تولید می­شود، از عوامل اساسی جلب زنبورها به مزارع کلزا به حساب می­آیند. زیست­ شناسی گلدهی و فرآِند گرده افشانی در گونه B.napus نشان داده است که کرده افشانی در شرایط هوای ماندگار گلخانه، ضعیف می­شود.

گرده­ ها چسبنده هستند و به طور موثری توسط باد انتقال نمی­ یابند، ولی پس از پاره شدن بساک­ها توسط یک حشره، توده ­های کوچک دانه گرده به بیرون پخش می­شوند. به نظر می-رسد که کلیه حشرات جمع ­آوری کننده شهد، در صورت نشستن بر روی گل­های کلزا، موجب انتقال دانه گرده به روی کلاله می­شوند و در خود گرده ­افشانی یا دگر گرده­ افشانی ایفای نقش می­کنند.

نگهداری زنبور در مزرعه کمک می­کند تا حداکثر تعداد تخمک­ها تلقیح شوند. به همین جهت عملکرد این گیاه توام با زنبورداری یا همراه با آفتابگردان افزایش می­یابد. بقای دانه تا زمان برداشت به عواملی مانند تامین مواد پروده و عرضه آب بستگی دارد. گل­ها هرمافرودیت و هر گل شامل 4 کاسبرگ سبز، 4 گلبرگ رنگین به رنگ پرتغالی تازرد کم­رنگ، 6 پرچم و یک مادگی دو پرچمی است.

4 عدد از پرچم­ها بلند و 2 عدد از آن­ها کوتاه است. طول دروه گلدهی بین 24 تا 30 روز است. پایان گلدهی در ساقه اصلی زودتر از ساقه­ های فرعی رخ می­دهد. در یک بوته در حدود 4000 جوانه گل تولید می­شود که با توجه به ژنوتیپ، شرایط محیطی و تراکم، فقط 20-10 درصد آن­ها به گل تبدیل می­شوند و بقیه ریزش می­کنند.

در نهایت نیمی از این 20- 10 درصد باقی­مانده بر روی بوته تبدیل به میوه می­شوند . دمای مطلوب برای گلدهی 18- 14 درجه سانتی­گراد است و دماهای کم­تر از 10 درجه سانتی­گراد موجب کاهش تعداد گل­ها می­شود. زمانی که درجه دما کم­تر از 5 درجه سانتی­گراد است، بسیاری از گل­ ها قابلیت شکوفایی خود را از دست می­دهند.

دمای بحرانی برای گلدهی حدود 10 درجه سانتی­گراد است. گل­هایی که در شانزده روز نخست شکفته و بارور می­شوند، در عملکرد دانه نقش اساسی دارند، ولی گل­هایی که دیرتر از موعد مقرر شکوفا می­شوند دانه­ بندی در آن­ها کاهش می­یابد. در زمان گلدهی حدود 85 درصد از کل ماده خشک ریشه و یا حدود از 40 درصد کل طول ریشه، در 25-23 سانتی­متر سطح خاک یعنی در منطقه­ ی برخوردار از عناصر غذایی قرار می­گیرند.

میوه کلزا:

میوه کلزا که غلاف و یا خورجین نامیده می­شود به طول 10-3 سانتی­متر و درو برچه ­ای است. برچه­ ها به وسیله دیواره میانی از یک­دیگر جدا می­شوند. و بذرها بر روی برچه­ ها قرار دارند. تعداد بذر ها در غلاف، بین 40-15 عدد است. غلاف­ ها پس از رسیدن از قسمت پایین باز می­شوند، و بذر ­ها می­ریزند. طول غلاف درارقام مختلف یکسان نیست. با اصلاح رقم­های مقاوم به ریزش تا حد زیادی از این خسارت جلوگیری شده است.

بذر کلزا:

پوشش بذر اغلب زیر و ناصاف است. بذر کلزا حاوی 45-10 درصد پروتئین و 50- 30 درصد روغن است. بذر کلزا در مقایسه با بذر منداب بزرگ­تر و تیره ­تر است. رنگ بذر منداب از زرد تا سیاه متغیر است. بذر کلزای پاییزه بزرگ­تر از کلزای بهاره است. وزن هزار بذر کلزای پاییزه 6-4 گرم و وزن هزار بذر کلزای بهاره 5/4-3 گرم است.

وزن  بذر ها تاز مان رسیدگی کامل آن­ها سیر صعودی داند. این مسئله در برداشت با کمباین که زمان آن مصادف با رسیدگی کامل بذر­هاست، قابل توجه است. وزن هر بذر با افزایش تعداد بذر در خورجین یک هم­بستگی منفی دارد. با بالا رفتن تعداد بذر در خورجین وزن هر بذر کم­تر می­شود، عکس آن نیز صادق است تعداد غلاف و تعداد دانه در غلاف نسبت به هم خاصیت جبرانی معکوس دارند.

سازگاری کلزا:

کلزا، ابتدا در نیم­کره­ های شمالی و جنوبی، در مناطق گرم، رشد و نمو یافت. ولی در حال حاضر، به یک تنوع آب و هوایی گسترده سازگاری یافته است. این گیاه به مناطق معتدل تعلق دارد و در مناطق معتدل و سردسیر که سایر بذر­های روغنی رشد مناسبی ندارند، به خوبی رشد می­کند.

به دلیل وجود تنوع گونه و تیپ­های مختلف موجود در این گیاه، نژادهایی از آن به وجود آمدند که می توانند در اب و هوای مرطوب و تا حدودی خشک نیز رشد کنند، ارقام مختلف بهترین سازگاری را بیش­تر در منطقه­ ای نشان می­دهند که برای کاشت در آن منطقه اصلاح شده ­اند.

در عرض­های جغرافیایی زیاد و ارتفاعات بالاتر که شانس بقای گیاه در زمستان کم است، ارقام بهاره استفاده می­شود. نوع رقم اعم از پاییزه وبهاره، ارتباط مستقیمی با طول دوره­ ی رشد دارد. ارقام بهاره از دوره­ی رشد کوتاه برخوردار هستند و به بهاره ­سازی نیازمندنیستند.

در مناطقی با آب و هوای سرد ویا درمناطق مرتفع و کوهستانی با استفاده از دوره ­های رویشی کوتاه­تر می-تواند عملکرد قابل توجهی داشته باشد. ارقام پاییزه از لحاظ نیاز به بهاره ­سازی متغییر هستند و فصل رشد طولانی­ تری دارند. این ارقام، در مناطقی با آب و هوای معتدل، خنک و مرطوب، بیش­ترین عملکرد بذر را تولید می­کنند.

در مناطقی که بارندگی 400 میلی­متر و با توزیع مناسب باشد، می­توان به صورت دیم نسبت به کاشت آن اقدام کرد. مناطقی با 700 میلیمتر بارندگی، برای تولید حداکثر عملکرد بذر مطلوب است. در صورتی که میزان بارندگی بیش­تر از این مقدار باشد، خسارت ناشی از هجوم قارچ ­های بیماری­ زا و مردابی شدن زمین افزایش می­یابد.

کلزا نسبت به انواع مختلف خاک سازگاری وسیعی را نشان می­دهد. این گیاه را در خاک­های رشی تا حدودی سنگین تا شنی و در زمین­هایی پوشیده از خاکستر آتشفشانی می­توان کاشت کرد، ولی مناسب­ترین خاک برای رشد آن خاک­هایی با بافت متوسط، مواد آلی کافی و با زهکشی مناسب است.

در کل، خاک مناسب برای گندم برای کلزا نیز مطلوب است. کلزا قادر به تحمل pH بین 8-5 است، ولی رشد بهینه رادر pH  7-2/6 برابر دراد. به عبارت دیگر کلزا در برابر خاک­های اسیدی بیش­تر از خاک­های قلیایی مقاوم است. این گیاه از جمله گیاهان بردبار به شوری نیز محسوب می­شود و Ec بین 16-10 میلی­ موس را می­توان تحمل کند.

خاک ایده ­آل خاک عمیق برخوردار از ساختمان خوب، زهکشی مناسب و قابلیت نگهداری بالای آب است. خاک­هایی که بعد از بارندگی سله می­بندند مناسب نیستند، زیرا با توجه به نوع جوانه­ زنی اپی جیل در کلزا و کوچک­تر بودن بذر آن موجب می­شود تا گیاهچه نتواند به هنگام خروج، خاک را بشکافد.

کاشت گیاه کلزا

کاشت گیاه کلزا

برداشت کلزا:

زمان برداشت کلزا با سایر دانه­ های روغنی متفاوت است و برداشت زمانی انجام می­گیرد که تا حدودی ظرفیت واحدهای روغن­کشی خالی است. دوره رسیدگی کلزا از کاشت تا برداشت بین 90-310 روز متغیر است. طول دوره رشد برای ارقام بهاره 85 تا 125 و برای ارقام پاییزه 180 تا 240 روز است.

برداشت محصول کار بسیار حساسی است، زیرا به خاطر ریز بودن دانه­ ها و عدم همزمانی رسیدگی آنها تلفات برداشت می­تواند سنگین باشد. برداشت باید قبل از رسیدگی کامل صورت گیرد، زیرا ریزش دانه موجب کاهش عملکرد می­شود. علت ریزش، باز شدن دیواره پوستی نیام بر اثر خشک شدن بیش از حد و یا ضربه است.

مقاومت به گسستگی جدار نیام در گونه ­های مختلف متفاوت است. کلزا حساس­ترین و خردل مقاوم­ترین گونه جنس براسیکا به ریزش دانه به­ شمار می­ آیند. مقاومت نیام به گسستگی، از طریق تجمع و گسترش بافت سخت سلولزی که پوشش نیام را به دیواره کاذب وسط آن متصل می­کند تعیین می­ شود.

در برخی از گزارش­ها به آزمایش­هایی اشاره شده است که از طریق محلول­­پاشی با برخی از هورمون­ها بر روی نیام­ها، می­توان از باز شدن آن­ها و ریزش دانه ­ها جلوگیری کرد. با اینکه هنوز روش­های ساده و دقیقی برای تعیین میزان تحمل به ریزش ابداع شده است، ولی پیچاندن نیام­ها به دور محور طولی، روش موفقی بوده است.

زیان ناشی از ریزش دانه تنها به کاهش عملکرد محدود نمی­شود، بلکه باقی ماندن دانه ها در زمین و سبز کردن آن­ها امری است که زراعت­های بعدی را با مشکل مواجه می­کند و در زراعت­های کلزا سبب مخلوط شدن رقم­ها می­شود. باید شرایطی فراهم شود که دانه ­های ریخته شده در همان سال سبز کنند تا از طریق دیسک و یا شخم آن­ها را بتوان نابود کرد.

در ضمن، برداشت زودهنگام به کاهش کیفیت بذر منجر می­شود. بهترین زمان برداشت وقتی است که نیام­ها به رنگ قهوه ای  و دانه ­ها نیز سیاه شده ­اند. به عبارت دیگر، هنگامی که غلاف تکان داده می­شود صدا دهد. رطوبت دانه در زمان برداشت باید به کم­تر از 15 درصد رسیده باشد.

لازمه برداشت در رطوبت بالا، عبارت از وجود امکانات خشک کن برای رساندن رطوبت دانه به 9-10 درصد جهت انبارداری است. ارقام برخوردار از ریزش را با داس یا دروگر و ارقام فاقد ریزش را در صورت رسیدگی یکنواخت محصول با کمباین برداشت می­کنند. در صورتی که بوته­ ها به دلیل وزش باد­های شدید، نرسیدن نور به قسمت­های پایینی بوته، ترد و شکننده شدن ساقه­ ها، سنگینی قسمت بالای بوته، حمله عوامل بیماری­زا به طوقه و ساقه، کاربرد بیش از حد کود های شیمیایی به­ویژه نیتروژن ورس کرده باشند.

به هنگام برداشت باید از تیغه­ های عمودی روی کمباین استفاده شود. سرعت رو به جلو باید آهسته(حدود دو سوم سرعت برداشت در غلات) و ارتفاع برداشت حتی الامکان بالا باشد. در برداشت دستی، بعد از برداشت، بوته ­ها را به صورت دسته­ هایی در می­آورند که به خشک شدن کمک کند. پس از آنکه رطوبت دانه به 12 درصد رسید، به کوبیدن و بوجاری مبادرت می­کنند. این امر نیز با دست و یا تراکتور صورت می­گیرد. انتخاب رقم، تاریخ کاشت، میزان بذر، کود و آبیاری با زمان برداشت در ارتباط هستند.

برای خرید بذر می توانید از این لینک استفاده نمایید.

مقاله های مرتبط

6 دیدگاه درباره مقاله “نحوه کاشت و برداشت گیاه کلزا

  1. Avatar سلام من مرادی هستم می خواستم بدونم چقدر سرمایه وزمین برای کاشت لازم می باشد با تشکر فراوان از شما گفت:

    چقدر سرمایه وزمین نیاز برای کاشت نیاز می باشد

    1. Avatar حسنا انگورانی گفت:

      در باره سرمایه اطلاعاتی نداریم مقدار زمین هر چه بیشتر باشد محصول بیشتری دریافت میکنبد .

  2. Avatar امیرحسام گودرزی گفت:

    با سلام؛
    میخواستم بدونم حداقل مساحت زمین زراعی برای کاشت کلزا چه مقدار هست؟ و چه زمانی فصل کاشت و فصل برداشت کلزا می‌باشد؟ آیا در غرب کشور (شمال شرق استان لرستان)امکان کاشت کلزا وجود دارد؟

    1. Avatar فایزه محمدی گفت:

      بله میتوانید گیاه کلزا را در منطقه لرستان بکارید میزان مساحت زمین هر چه بیشتر باشد محصول بیشتری تولید میکنید زمان کاشت گیاه کلزا در لرستان از 10 شهریور تا اوایل مهر ماه است و فصل برداشت کلزا اواخر اردیبهشت ماه است .

  3. Avatar امیر گفت:

    وقت بخیر بی نهایت متشکرم از اطلاعت جامع و مفیدتون میبخشید میخواستم بدونم در هزار متر زمین در مناطق غربی صحنه کرمانشاه چه مقدار میشه کشت کرد زمان کشت چه زمانیه و هزار متر حدودا چه میزان درامد داره با تشکر

    1. Avatar حسنا انگورانی گفت:

      برای اطلاعات بیشتر به شماره تماس 09358504040 در واتس آپ و یا تلگرام پیغام دهید .

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.